|
De NVP geeft jaarlijks het rapport Ondernemend Vermogen uit. Dit onderzoek naar de Nederlandse private equity-markt wordt uitgevoerd door PricewaterhouseCoopers Corporate Finance in opdracht van de NVP. Doel is inzicht te geven in de geworven fondsen, investeringen en desinvesteringen. Het onderzoek is maatgevend voor de Nederlandse private equity-markt. Het overgrote deel van het door Nederlandse participatiemaatschappijen geďnvesteerde vermogen is in het onderzoek vertegenwoordigd. De volgende rapporten kunt u downloaden:
Ondernemend Vermogen; voorgaande jaren
Private equity belangrijke factor in de economie
Het vermogen dat participatiemaatschappijen investeren in Nederlandse ondernemingen is een factor van grote economische betekenis. Ultimo 2008 hadden de Nederlandse participatiemaatschappijen een bedrag van € 23,3 mrd onder beheer. Dit vermogen was geďnvesteerd in ruim 1.300 bedrijven die voor het overgrote deel (ongeveer 75%) in Nederland gevestigd zijn. Buitenlandse participatiemaatschappijen, die steeds actiever worden in Nederland hebben ongeveer 25 ondernemingen in portefeuille.
De Nederlandse bedrijven die (mede) door Nederlandse participatiemaatschappijen worden ondersteund hebben een gezamenlijke omzet van € 84 mrd en tellen gezamenlijk ongeveer 320.000 werknemers in Nederland. De Nederlandse bedrijven die louter door buitenlandse participatiemaatschappijen gefinancierd worden hebben samen € 28,5 mrd omzet en ruim 130.000 werknemers, waarvan 31.000 in Nederland. In totaal verschaffen de met private equity gefinancierde bedrijven ruim 6% van de werkgelegenheid in de Nederlandse particuliere sector en circa 19% van het bruto nationaal product.
Seed- en startfinancieringen gestegen
Het geďnvesteerde bedrag in seed- en startkapitaal steeg in 2008 met 66% van € 137 mln tot € 228 mln, vooral door een klein aantal zeer grote startfinancieringen in de energiesector. De in 2006 ingezette opleving in de startfinancieringen, ofwel venture capital, heeft ondanks het economische tij in 2008 doorgezet. 41% van het totale aantal investeringen op ondernemingsniveau had betrekking op seed- of startkapitaal, tegen 47% in 2007. Omdat investeerders deze bedrijven vooral op lange-termijn perspectieven beoordelen heeft de huidige economische crisis beperkte gevolgen. Bovendien wordt voor dit type investeringen geen bancaire financiering gebruikt. De TechnoPartner Seedfaciliteit voor technostarters heeft inmiddels tot de oprichting van 22 nieuwe fondsen geleid, en werpt haar vruchten af, met name op het gebied van kleine startfinancieringen. Daarnaast zijn ook andere fondsen teruggekeerd naar dit segment.
Veruit meeste investeringen in gezondheidszorg, biotech, ICT en energie - innovatieve sectoren
58% van het aantal private equity investeringen vond plaats in de sectoren gezondheidszorg en biotechnologie, communicatie, computer- en consumentenelektronica en energie en milieu. Daarmee namen deze innovatieve sectoren de grootste aantallen investeringen en 30% van het geďnvesteerde bedrag voor hun rekening. De investeringen in energie en milieu werden ruim verdubbeld tot € 180 mln. Veel sectoren hadden te maken met teruglopende investeringsbedragen, maar in de sector zakelijke en industriële producten en diensten was de daling met 80% het sterkste.
Focus op middelgrote en kleine bedrijven
De focus van Nederlandse participatiemaatschappijen blijft onverminderd op middelgrote en kleine participaties. Net als in voorgaande jaren lag bijna 80% van het totaal aantal investeringen onder de € 5 mln. De investeringen in private equity door Nederlandse participatiemaatschappijen bedroegen in 2008 € 1,8 mrd. Dit is een halvering ten opzichte van het recordjaar 2007 en een daling van 25% ten opzichte van 2006. Buyouts met een private equity-investering boven de € 50 mln kwamen in 2008 nagenoeg niet voor. In de eerste plaats veroorzaakte de recessie veel onzekerheid over de toekomst van bedrijven, waardoor kopers en verkopers moeilijk overeenstemming konden bereiken over de overnameprijs. Ten tweede was de bankfinanciering die met dergelijke private equity investeringen gepaard gaat, nauwelijks beschikbaar. Het gemiddelde investeringsbedrag per onderneming bedroeg € 6,3 mln in 2008. De daling ten opzichte van het voorgaande jaar, toen het gemiddelde € 9,9 mln was, is het gevolg van het uitblijven van grote buyouts. Het totale vermogen onder beheer van Nederlandse participatiemaatschappijen bedraagt inmiddels € 23,3 mrd. Binnen- en buitenlandse participatiemaatschappijen investeerden samen € 2,7 mrd aan private equity in Nederlandse ondernemingen, tegen € 5,4 mrd in 2007. Buitenlandse partijen hebben nog steeds interesse om in Nederland middelgrote en grote overnames te doen.
Verkopen van participaties beperkt gebleven
De desinvesteringen door Nederlandse partijen bedroegen ruim € 1 mrd. Net als voorgaande jaren vond het grootste bedrag aan verkopen plaats in de vorm van een secondary buyout, ofwel verkoop aan een andere participatiemaatschappij. Dit besloeg 30% van het totale desinvesteringsbedrag. Multinationals en andere strategische partijen namen eveneens 30% van de desinvesteringen voor hun rekening. In 2008 speelde de openbare kapitaalmarkt als exitkanaal geen rol. De private equity-huizen hebben over het algemeen gezonde portefeuilles. Echter, net als bij andere sectoren voelen ook deze bedrijven de recessie. Participatiemaatschappijen tonen actief aandeelhouderschap en ondersteunen ondernemingen om hen door de storm te loodsen. Er zijn vooralsnog weinig investeringen waarvoor een voorziening is getroffen of die in een faillissement betrokken zijn; circa 7,5% van de kostprijs van de desinvesteringen.
Fondsenwerving goed
Nederlandse participatiemaatschappijen hebben in 2008 € 1,8 mrd aan nieuwe fondsen geworven. Bij veel banken en pensioenfondsen maakt private equity inmiddels een vast onderdeel uit van de beleggingsportefeuille. Daarnaast is er een sterke stijging van privé personen, zoals families en vermogende particulieren, die hun vermogen beleggen in al dan niet door henzelf opgezette private equity fondsen. Mede door de marktomstandigheden verkiest deze groep alternatieve beleggingsvormen boven de traditionele.
| 
